Kali pertama tiba di Makkah biasanya membawa rasa syukur yang sukar digambarkan. Namun, keletihan selepas penerbangan dan perjalanan bas sering menimbulkan persoalan tentang hotel, rehat dan bila umrah patut dimulakan.
Panduan umrah kali pertama ini menyusun 24 jam pertama di Makkah mengikut keutamaan, dari lobi hotel hingga selesai tahallul. Susunannya fleksibel, kerana waktu ketibaan, kesihatan dan jadual mutawwif tidak sama bagi setiap rombongan.
Semakan editorial: 24 Oktober 2026 · Maklumat semasa disemak dengan: Kementerian Haji dan Umrah Arab Saudi, Nusuk, Pihak Berkuasa Am Hal Ehwal Masjidil Haram dan Masjid Nabawi (melalui Bernama), Kementerian Kesihatan Arab Saudi dan Sahih al-Bukhari.
Ringkasan
Dalam 24 jam pertama, utamakan keselamatan, daftar masuk hotel, rehat secukupnya dan semak waktu berkumpul bersama mutawwif. Jika sudah berniat ihram di miqat, larangan ihram kekal sehingga selesai tawaf, saie dan tahallul.
Berehat sebelum tawaf dibenarkan, jadi tidak perlu memaksa diri. Ikut 5 langkah penting di bawah supaya umrah pertama lebih tenang dan teratur.
Pilih situasi anda
Situasi 1Saya masih dalam perjalananFahami miqat dan status ihram anda
Situasi 2Saya baru tiba di hotelPerkara asas sebelum ke Masjidil Haram
Situasi 3Saya mahu mulakan umrahTawaf, saie dan tahallul mengikut tertib
Situasi 4Saya warga emas, wanita atau membawa anakSesuaikan jadual dan dapatkan bantuan mobiliti
Peraturan semasa · Disemak Oktober 2026
Perkara Penting Di Masjidil Haram
- Tingkat bawah (mataf) dikhaskan untuk jemaah yang sedang mengerjakan umrah. Tawaf di tingkat atas pula tertakluk kepada kapasiti.
- Permit umrah diurus melalui Nusuk. Lazimnya agensi menguruskannya, tetapi semak status dalam aplikasi sebelum keluar hotel.
- Kereta elektrik dan kerusi tolak untuk tawaf dan saie boleh ditempah secara elektronik, dan ada perkhidmatan percuma bagi yang layak.
- 911 ialah talian kecemasan bersatu untuk polis, ambulans dan bomba di Arab Saudi.
Kandungan
- 5 langkah penting 24 jam pertama
- Dua laluan ke Makkah dan status ihram
- Jadual cadangan 24 jam pertama
- Tiba di hotel
- Lokasi dan laluan ke Masjidil Haram
- Berehat sebelum tawaf ketika berihram
- Persediaan sebelum ke Masjidil Haram
- Menunaikan umrah pertama
- Selepas tahallul
- Warga emas, wanita dan keluarga
- Jika terpisah atau kecemasan
- Senarai semak
- Soalan lazim
- Rujukan
Ikut urutan ini
5 Langkah Penting Dalam 24 Jam Pertama Di Makkah
يَسِّرُوا وَلَا تُعَسِّرُوا، وَبَشِّرُوا وَلَا تُنَفِّرُوا
“Permudahkanlah dan jangan menyusahkan, berilah khabar gembira dan jangan menjauhkan.”
Sahih al-Bukhari, no. 69
Jika berlaku
- Terlalu letih selepas tiba? Berehat dahulu dan maklumkan mutawwif, kerana rehat sebelum tawaf dibenarkan (rehat ketika berihram).
- Tidak pasti jalan ke masjid? Simpan lokasi hotel dan ikut kumpulan pada kali pertama (lokasi dan peta).
- Terputus kiraan tawaf? Berhenti di tempat selamat dan rujuk mutawwif sebelum menyambung (umrah pertama).
- Terpisah daripada kumpulan? Tunggu di titik pertemuan dan hubungi ketua kumpulan (kecemasan).
1
Langkah 1 daripada 5
Tiba Dengan Selamat
Jam 0 Hingga 2
Ikut arahan ketua kumpulan ketika turun dari bas dan semak semua bagasi.
Simpan nama, alamat dan lokasi hotel dalam telefon sebelum ke bilik.
2
Langkah 2 daripada 5
Rehat Dan Bersedia
Jam 2 Hingga 4
Minum, makan ringan dan ke tandas supaya badan lebih bersedia.
Semak masa dan tempat berkumpul untuk umrah pertama bersama mutawwif.
3
Langkah 3 daripada 5
Tawaf Tujuh Pusingan
Di Mataf Masjidil Haram
Mulakan sejajar Hajar Aswad dengan Kaabah di sebelah kiri.
Ikut arus jemaah dengan tenang dan jangan menolak untuk mendekati Kaabah.
4
Langkah 4 daripada 5
Saie Dan Tahallul
Safa Ke Marwah
Lengkapkan tujuh perjalanan yang bermula di Safa dan berakhir di Marwah.
Bercukur atau bergunting selepas saie untuk menyempurnakan umrah.
5
Langkah 5 daripada 5
Pulihkan Tenaga
Selepas Umrah
Pulang ke hotel, mandi dan tidur secukupnya sebelum menyusun aktiviti lain.
Kenali laluan hotel ke masjid apabila badan sudah segar.
Langkah ini bukan jadual yang mesti dikejar. Ia membantu anda tahu apa yang perlu didahulukan, supaya tenaga tidak habis sebelum ibadah utama selesai.
Sebelum tiba
Dua Laluan Ke Makkah Dan Status Ihram Anda
Tidak semua jemaah memulakan perjalanan dari tempat yang sama. Ada rombongan yang mendarat di Jeddah dan terus ke Makkah, manakala sebahagian lagi tinggal di Madinah dahulu.
| Laluan perjalanan | Bila berniat ihram | Perkara penting |
|---|---|---|
| Malaysia → Jeddah → Makkah | Di dalam pesawat, sebelum melintasi miqat | Pakai pakaian ihram sebelum berlepas atau di dalam pesawat. Jangan tunggu hingga tiba di hotel untuk berniat. |
| Malaysia → Madinah → Makkah | Di Miqat Zulhulaifah (Bir Ali) | Bas rombongan lazimnya singgah di Bir Ali. Ikut taklimat mutawwif tentang mandi sunat, pakaian dan niat. |
Selepas berniat, anda sudah berada dalam keadaan ihram walaupun perjalanan masih jauh. Larangan ihram terus terpakai sehingga semua rukun umrah selesai dan tahallul dilakukan.
Jika masih keliru tentang miqat atau lafaz niat, dapatkan penjelasan sebelum berlepas. Panduan lengkap ada dalam artikel niat ihram umrah dan haji.
Susun masa
Jadual Cadangan 24 Jam Pertama Di Makkah
Anggap jadual ini sebagai peta ringkas untuk mengurus tenaga dan masa. Waktu solat, kesesakan, ketersediaan bilik dan kesihatan boleh mengubah susunannya.
| Masa dari ketibaan | Keutamaan | Apa yang perlu dibuat |
|---|---|---|
| Jam 0–2 | Tiba dengan selamat | Ikut arahan ketua kumpulan, semak bagasi dan selesaikan daftar masuk hotel. |
| Jam 2–4 | Rehat dan bersedia | Minum air, makan ringan, ke tandas dan semak masa berkumpul. |
| Jam 4–9 | Umrah pertama | Ke Masjidil Haram untuk tawaf, saie dan tahallul mengikut kemampuan. |
| Jam 9–12 | Pulihkan tenaga | Pulang ke hotel, makan, mandi dan tidur secukupnya. |
| Jam 12–24 | Sesuaikan diri | Solat berjemaah mengikut kemampuan dan kenali laluan hotel ke masjid. |
Ingat: tempoh di atas hanyalah contoh, bukan anggaran rasmi masa umrah. Jangan mengejar jam jika keadaan sesak atau badan benar-benar letih.
Di hotel
Tiba Di Hotel: Selesaikan Perkara Asas Dahulu
Setibanya di hotel, tunggu taklimat bilik dan pembahagian kunci dengan tenang. Jangan bergerak jauh bersendirian sebelum tahu lokasi berkumpul dan nombor telefon ketua kumpulan.
Semak Di Lobi Hotel
Nama, alamat dan pintu utama hotel. Ambil gambar papan nama dan simpan lokasi pada peta telefon.
Nombor bilik dan rakan sebilik. Tulis juga di atas kertas kecil di dalam dompet.
Tempat dan waktu berkumpul. Pastikan anda tahu siapa yang akan membawa kumpulan ke masjid.
Lif, ruang makan dan tandas. Kenal pasti kemudahan asas sebelum keluar semula.
Urus pasport mengikut arahan agensi yang sah. Simpan salinan digital pasport dan visa dalam telefon, tetapi jangan kongsikan kepada orang yang tidak berkaitan.
Bagi jemaah pakej Saver Eco dan Saver Plus bersama MK Haramain, penginapan di Makkah ialah Hotel Snood Ajyad atau setaraf, kira-kira 350 meter dari Masjidil Haram. Jarak ini memudahkan jemaah kali pertama pulang berehat antara waktu solat.
Tip AkuIslam: Sediakan beg kecil berisi telefon, kad hotel, sedikit wang, air dan ubat. Untuk perbandingan kawasan sekitar masjid, baca panduan hotel berhampiran Masjidil Haram.
Lokasi dan peta
Lokasi Dan Laluan Dari Hotel Ke Masjidil Haram
Kebanyakan hotel di kawasan Ajyad, Ibrahim Khalil dan Menara Jam terletak dalam jarak berjalan kaki ke Masjidil Haram. Namun, laluan sebenar boleh berubah kerana kawalan orang ramai, terutama menjelang waktu solat.
Lokasi · Google Maps
Masjidil Haram, Makkah
Gunakan butang arah berjalan kaki dari hotel anda. Laluan di peta hanya panduan, kerana petugas mungkin menutup atau mengalihkan laluan ketika sesak.
Dari Hotel Ke Masjidil Haram
Pilih satu mercu tanda. Menara Jam, nombor pintu atau papan nama kedai memudahkan anda mencari jalan pulang.
Catat nombor pintu masuk. Masjidil Haram mempunyai banyak pintu bernombor, jadi ambil gambar pintu yang digunakan.
Tetapkan titik pertemuan di luar laluan utama. Jangan berhenti di tengah arus jemaah atau di hadapan pintu.
Untuk mengenali tandas, tempat wuduk dan kemudahan lain di sekitar masjid, rujuk panduan kemudahan Masjidil Haram.
Fahami ihram
Bolehkah Berehat Sebelum Tawaf Jika Sudah Berihram?
Ya, jemaah yang sudah berihram boleh berehat, makan, minum dan tidur sebelum memulakan tawaf. Namun, semua larangan ihram masih perlu dijaga sehingga tahallul.
| Kenyataan | Benar atau tidak | Penjelasan |
|---|---|---|
| Mesti terus tawaf sebaik tiba | Tidak benar | Tiada keperluan memaksa diri. Rehat yang wajar membantu ibadah lebih sempurna. |
| Ihram tamat apabila sampai di hotel | Tidak benar | Ihram hanya selesai selepas tawaf, saie dan bercukur atau bergunting. |
| Boleh tidur dengan pakaian ihram | Benar | Asalkan larangan ihram dijaga, seperti lelaki tidak menutup kepala dengan penutup yang melekap. |
| Boleh mandi ketika berihram | Benar | Mandi dibenarkan, tetapi elakkan sabun atau syampu yang berbau wangi. |
Larangan Yang Masih Terpakai
Semua jemaah: tidak memakai wangian, memotong rambut atau kuku, serta menjaga tutur kata dan adab.
Lelaki: tidak memakai pakaian berjahit yang melingkungi anggota dan tidak menutup kepala.
Wanita: tidak menutup muka dengan niqab dan tidak memakai sarung tangan.
Jika badan terlalu letih, beritahu mutawwif supaya waktu berkumpul boleh dipertimbangkan. Memulakan tawaf dalam keadaan pening atau lemah lebih berisiko daripada menangguhkannya beberapa jam.
Sebelum keluar hotel
Persediaan Sebelum Berjalan Ke Masjidil Haram
Sebelum meninggalkan hotel, pastikan anda tahu siapa yang akan menemani perjalanan. Bagi umrah kali pertama, lebih mudah bergerak bersama kumpulan sehingga benar-benar mengenali pintu masuk dan jalan pulang.
Bawa Dalam Beg Kecil
Telefon bercas, kad hotel dan nombor mutawwif.
Beg kasut atau plastik kecil untuk menyimpan selipar ketika di dalam masjid.
Ubat penting dan sebotol air kecil, terutama bagi warga emas.
Semak Sebelum Melangkah
Berwuduk dan pastikan pakaian ihram kemas serta menutup aurat.
Semak permit umrah dalam aplikasi Nusuk jika diminta oleh agensi atau petugas.
Pastikan ahli keluarga yang memerlukan bantuan tidak berjalan sendirian.
Bagi ramai jemaah, saat pertama melihat Kaabah sangat menyentuh hati. Berhenti seketika di tempat yang selamat, kemudian berdoalah dengan penuh rendah diri.
Anda tidak perlu menghafal doa yang panjang. Pujilah Allah, berselawat dan berdoalah dalam bahasa yang difahami, sambil merujuk panduan doa di hadapan Kaabah.
Ikut tertib
Menunaikan Umrah Pertama Mengikut Tertib
Jemaah yang sudah berniat ihram perlu menyempurnakan rukun umrah mengikut tertib. Bimbingan mutawwif memudahkan perjalanan kumpulan, tetapi setiap orang tetap perlu memahami urutannya sendiri.
| Urutan | Amalan | Perkara utama |
|---|---|---|
| 1 | Niat ihram | Sudah dilakukan di miqat atau sebelum melintasinya. |
| 2 | Tawaf | Tujuh pusingan, bermula dan berakhir sejajar Hajar Aswad, dengan Kaabah di sebelah kiri. |
| 3 | Saie | Tujuh perjalanan antara Safa dan Marwah, bermula di Safa dan berakhir di Marwah. |
| 4 | Bercukur atau bergunting | Dilakukan selepas saie untuk menyempurnakan tahallul. |
Nota fiqh: menurut mazhab Syafi’i, tertib juga termasuk dalam rukun umrah. Solat sunat tawaf dan minum air zamzam ialah amalan yang baik, tetapi bukan rukun.
Tawaf · Tujuh Pusingan
Jaga wuduk dan aurat sepanjang tawaf, kerana kedua-duanya syarat sah tawaf.
Bagi lelaki, sunat idtiba’ sepanjang tawaf dan berjalan cepat (ramal) pada tiga pusingan pertama jika keadaan mengizinkan.
Jika terputus kiraan atau wuduk terbatal, berhenti dan rujuk mutawwif. Baca juga niat dan cara tawaf.
Saie · Safa Ke Marwah
Safa ke Marwah dikira satu, manakala Marwah ke Safa dikira dua.
Bagi lelaki, sunat berlari-lari anak di antara dua tanda lampu hijau.
Bacaan dan turutan bergambar ada dalam panduan saie umrah.
Tahallul · Bercukur Atau Bergunting
Lelaki afdal bercukur, dan memadai bergunting sekurang-kurangnya tiga helai rambut.
Wanita memotong sedikit hujung rambut di tempat yang terlindung.
Jangan memotong rambut sebelum saie selesai. Rujuk panduan tahallul umrah untuk penjelasan lanjut.
Selepas tawaf, solat sunat dua rakaat di mana-mana ruang masjid yang selamat. Panduannya ada dalam artikel solat sunat tawaf.
Selepas tahallul
Selepas Umrah: Pulihkan Tenaga Dan Kenali Persekitaran
Apabila tahallul sempurna, larangan ihram umrah telah tamat. Pulang ke hotel tanpa tergesa-gesa, kemudian mandi, makan dan tidur secukupnya.
Jangan terus keluar membeli-belah atau menziarahi banyak tempat jika badan masih penat. Tenaga yang terjaga membantu anda kekal fokus beribadah pada hari-hari berikutnya.
Apabila sudah segar, kenali laluan pergi balik ke masjid serta kedai makan berhampiran. Untuk langkah berjaga-jaga di kawasan sesak, baca panduan keselamatan di Makkah.
Mengikut jemaah
Warga Emas, Wanita Dan Keluarga: Sesuaikan Jadual
Setiap jemaah mempunyai kemampuan yang berbeza. Jangan jadikan jadual orang lain sebagai ukuran, kerana umrah yang tenang lebih mudah dijaga tertib dan adabnya.
Warga Emas · Perlu Masa Tambahan
Maklumkan mutawwif sejak awal tentang kemampuan berjalan, ubat harian dan keperluan kerusi roda.
Gunakan perkhidmatan mobiliti rasmi. Kereta elektrik dan kerusi tolak boleh ditempah secara elektronik, dan ada perkhidmatan percuma bagi yang layak.
Jemaah Wanita · Haid Sebelum Tawaf
Ihram tidak terbatal apabila haid datang sebelum tawaf.
Tunggu sehingga suci sebelum tawaf, dan jangan bertahallul sendiri. Rujuk panduan umrah wanita.
Keluarga Dengan Anak · Tetapkan Penjaga
Tetapkan seorang dewasa yang sentiasa memantau setiap anak.
Letakkan kad nama hotel dan nombor penjaga pada anak. Lihat juga umrah bersama keluarga.
Bagi warga emas yang sukar berjalan jauh, jarak hotel memberi kesan besar kepada keselesaan. Pakej Saver Safwah menempatkan jemaah kira-kira 50 meter dari Masjidil Haram, sesuai bagi mereka yang mahu ulang-alik dengan lebih mudah.
Bertindak
Jika Terpisah, Sakit Atau Berlaku Kecemasan
Persekitaran Masjidil Haram sentiasa bergerak dan boleh menjadi sangat sesak, terutama selepas solat fardu. Sebelum masuk, pastikan setiap ahli kumpulan tahu nama hotel dan titik pertemuan.
| Keadaan | Tindakan awal |
|---|---|
| Terpisah daripada kumpulan | Hubungi mutawwif, kongsi lokasi dan tunggu di titik pertemuan yang dipersetujui. |
| Tidak jumpa jalan pulang | Tunjukkan kad hotel kepada petugas rasmi dan maklumkan ketua kumpulan. |
| Pening atau hampir pitam | Berhenti di tempat selamat, minta bantuan orang berhampiran dan dapatkan rawatan. |
| Ditawarkan bantuan oleh orang asing | Terima dengan berhati-hati dan jangan serahkan pasport atau wang. |
Di Arab Saudi
Talian Kecemasan
- 911 · Kecemasan bersatu (polis, ambulans, bomba)
- 997 · Ambulans Bulan Sabit Merah Saudi
- 937 · Kementerian Kesihatan Saudi
- Konsulat Jeneral Malaysia, Jeddah
Tip AkuIslam: Simpan nombor mutawwif, ketua rombongan dan hotel sebagai kenalan kecemasan. Tulis juga nombor penting di atas kertas, kerana telefon boleh kehabisan bateri.
Semak semula
Senarai Semak 24 Jam Pertama Di Makkah
Gunakan senarai ini bersama checklist umrah sebagai semakan ringkas. Tandakan mengikut jadual sebenar kumpulan anda.
Sebelum Tiba
Status ihram dan miqat difahami
Pakaian ihram dipakai sebelum melintasi miqat
Nombor mutawwif disimpan
Di Hotel
Nama, alamat dan lokasi hotel disimpan
Waktu dan tempat berkumpul disemak
Beg kecil disediakan
Titik pertemuan ditetapkan bersama keluarga
Umrah Pertama
Tawaf tujuh pusingan dengan tertib
Saie tujuh perjalanan hingga Marwah
Bercukur atau bergunting selepas saie
Makan, minum dan rehat secukupnya
Dalam 24 jam pertama di Makkah, utamakan perkara yang benar-benar penting: keselamatan, rehat, bimbingan dan tertib umrah. Anda tidak perlu mengisi setiap masa dengan aktiviti sehingga mengabaikan keadaan tubuh sendiri.
Ketenangan biasanya datang apabila langkah kecil sudah disusun dengan baik. Semoga Allah mempermudah urusan anda, menerima umrah yang dikerjakan dan mengurniakan perjalanan yang penuh keberkatan.
Nota AkuIslam
Panduan ini memberi tumpuan kepada perkara yang paling kerap mengelirukan jemaah kali pertama, iaitu status ihram, waktu rehat dan tertib umrah. Gambar di lapangan dirakam sendiri oleh kru AkuIslam ketika berada di Makkah.
Maklumat semasa disemak dengan Kementerian Haji dan Umrah Arab Saudi, Nusuk dan pengumuman pihak berkuasa Masjidil Haram sehingga Oktober 2026. Peraturan boleh berubah, jadi sentiasa ikut arahan mutawwif dan petugas masjid.
Soalan lazim
Soalan Lazim Umrah Kali Pertama Di Makkah
Adakah wajib terus tawaf sebaik tiba di Makkah?
Tidak wajib. Jemaah yang sudah berihram boleh berehat dahulu, tetapi masih terikat dengan larangan ihram sehingga umrah selesai.
Bolehkah tidur di hotel dengan pakaian ihram?
Boleh, asalkan larangan ihram dijaga. Bagi lelaki, kepala tidak boleh ditutup dengan penutup yang melekap.
Bagaimana jika rombongan tiba pada tengah malam?
Ikut keputusan mutawwif dengan mengambil kira kesihatan dan kesesakan. Ada kumpulan yang terus ke masjid, dan ada yang berehat hingga selepas Subuh.
Berapa lama masa untuk tawaf dan saie?
Tempohnya berbeza mengikut kepadatan jemaah, tingkat yang digunakan dan kemampuan berjalan. Sediakan ruang masa yang mencukupi dan jangan menetapkan sasaran terlalu ketat.
Perlukah menyentuh Kaabah atau mencium Hajar Aswad?
Tidak perlu untuk sahnya tawaf. Memadai mengisyaratkan tangan ke arah Hajar Aswad, dan jangan sekali-kali menolak atau menyakiti orang lain.
Bolehkah tawaf di tingkat atas Masjidil Haram?
Boleh. Tingkat bawah dikhaskan untuk jemaah umrah, manakala tawaf di tingkat atas tertakluk kepada kapasiti dan arahan petugas.
Perlukah aplikasi Nusuk untuk umrah?
Ya, permit umrah diurus melalui Nusuk. Lazimnya agensi menguruskannya, tetapi pastikan anda boleh menunjukkan permit jika diminta.
Apa perlu dibuat jika haid datang sebelum tawaf?
Kekal dalam ihram dan tunggu sehingga suci sebelum tawaf. Maklumkan mutawwif dan jangan bertahallul sendiri sebelum rukun umrah sempurna.
Sumber
Rujukan
- Kementerian Haji dan Umrah Arab Saudi, peraturan tawaf dan tingkat mataf (Mac 2026).
- Bernama, platform mobiliti bersatu untuk tawaf dan saie (Oktober 2026).
- Nusuk, portal rasmi permit umrah.
- Kementerian Kesihatan Arab Saudi, talian 937.
- Portal Kerajaan Arab Saudi, nombor kecemasan.
- KLN, Konsulat Jeneral Malaysia di Jeddah.
- Sahih al-Bukhari, no. 69: hadis “permudahkanlah dan jangan menyusahkan”.
- AkuIslam: panduan umrah lengkap, persediaan sebelum umrah, keselamatan di Makkah, kemudahan Masjidil Haram.
Merancang ke Tanah Suci?
Pakej Umrah 1448H Bersama MK Haramain
Siri Saver 12 hari 10 malam dengan mutawwif dan penerbangan terus dari KLIA, dari RM7,190 seorang. Saver Eco dan Saver Plus menginap kira-kira 350 meter dari Masjidil Haram, manakala Saver Safwah kira-kira 50 meter.
