Jemaah hilang atau terpisah daripada rombongan boleh berlaku kepada sesiapa sahaja di Mekah dan Madinah. Masjid yang luas, pintu keluar yang banyak dan pergerakan ribuan jemaah boleh menyebabkan seseorang hilang arah dalam masa yang singkat.
Keadaan lebih membimbangkan apabila melibatkan warga emas, kanak-kanak atau jemaah yang kurang sihat. Namun terpisah tidak semestinya bermaksud seseorang berada dalam bahaya.
Panduan ini menerangkan tindakan segera, tempat mendapatkan bantuan dan langkah pencegahan bagi jemaah, keluarga dan ketua rombongan. Dengan persediaan yang betul, situasi ini boleh dikendalikan dengan tenang, insya-Allah.
Disemak pada 8 November 2026 · Rujukan utama ialah Portal Kerajaan Arab Saudi, Pilgrim Experience Program, Kementerian Haji dan Umrah Arab Saudi, Kementerian Luar Negeri Malaysia dan Lembaga Tabung Haji.
Ringkasan
Jika terpisah, berhenti di tempat selamat, kenal pasti nombor pintu atau aras dan hubungi mutawif. Dapatkan bantuan petugas rasmi atau pusat Nusuk Care jika tidak dapat menghubungi sesiapa. Hubungi 911 jika keselamatan terancam.
Ikut lima langkah segera di bawah. Jika anda ketua rombongan, rujuk bahagian Jika Ahli Rombongan Tidak Dapat Dikesan.
Pilih situasi anda
Situasi 1Saya terpisah sekarangLima langkah segera yang perlu diambil
Situasi 2Ahli rombongan tidak dapat dikesanCara mencari secara tersusun
Situasi 3Warga emas atau anak hilangTindakan segera dan cara melapor
Situasi 4Telefon tiada bateri atau internetCara mendapatkan bantuan tanpa telefon
Peraturan semasa · Disemak November 2026
Talian Bantuan di Arab Saudi
- 911. Talian kecemasan bersatu di Mekah dan Madinah.
- 997. Ambulans Bulan Sabit Merah Saudi.
- 999. Polis Arab Saudi.
- 937. Talian khidmat kesihatan Kementerian Kesihatan Arab Saudi.
Kandungan
- Lima Langkah Segera Jika Jemaah Hilang atau Terpisah
- Jika Ahli Rombongan Tidak Dapat Dikesan
- Terpisah di Masjidil Haram
- Terpisah di Masjid Nabawi
- Jemaah Hilang Ketika Musim Haji
- Warga Emas dan Anak Kecil
- Telefon, Internet dan Peta
- Persediaan Mengelakkan Jemaah Hilang
- Saluran Bantuan untuk Jemaah Malaysia
- Soalan Lazim
- Rujukan
Tindakan pertama
Lima Langkah Segera Jika Jemaah Hilang atau Terpisah
Ikut urutan ini
Berhenti di tempat selamat. Ke tepi laluan yang dibenarkan dan jangan menunggu di tengah pintu, tangga atau eskalator.
Kenal pasti lokasi. Catat nombor atau nama pintu, aras dan papan tanda berhampiran.
Hubungi mutawif. Hantar lokasi dan keadaan semasa, kemudian tunggu arahan tempat bertemu.
Cari petugas rasmi. Pergi ke petugas masjid, anggota keselamatan atau pusat Nusuk Care.
Hubungi 911. Hubungi talian kecemasan jika berlaku kecederaan atau keselamatan seseorang terancam.
Keterangan seperti “berhampiran Kaabah” terlalu umum untuk kawasan seluas Masjidil Haram. Contoh mesej yang lebih berguna ialah “Saya terpisah selepas solat dan sedang menunggu di tepi laluan berhampiran Pintu Raja Fahd, tingkat bawah.”
Kementerian Haji dan Umrah menyediakan pusat Nusuk Care yang membantu jemaah dengan panduan arah dan laporan individu hilang. Jangan serahkan telefon, wang atau dokumen kepada individu yang tidak dapat dikenal pasti.
Penting. Jika kanak-kanak, warga emas yang mudah keliru atau pesakit tidak dapat dikesan, dapatkan bantuan rasmi dengan segera. Jangan tunggu sehingga 24 jam untuk membuat laporan.
Semak Tindakan Anda
Apakah keadaan anda sekarang?
cedera, telefon berfungsi, tiada internet, sesat jalan
Jemaah yang terpisah
Ketua rombongan dan keluarga
Untuk ketua rombongan
Jika Ahli Rombongan Tidak Dapat Dikesan
Pencarian perlu dibuat secara tersusun supaya jemaah lain tidak turut terpisah. Hubungi individu itu dan semak dengan ahli lain sama ada dia masih di dalam masjid, di tandas atau di pintu yang berbeza.
Maklumat yang perlu dicatat
Identiti. Nama penuh, anggaran umur dan gambar terkini.
Lokasi terakhir. Pintu, aras, kawasan solat atau jalan serta waktu terakhir dilihat.
Pakaian. Warna jubah, tudung, kopiah atau beg.
Kesihatan. Masalah ingatan atau ubat penting, dikongsi hanya dengan petugas yang membantu.
Lantik seorang penyelaras untuk mengurus panggilan dan maklumat, manakala ahli lain kekal di lokasi yang dipersetujui. Jika masih tidak ditemui, serahkan maklumat kepada petugas keselamatan atau pusat Nusuk Care.
Catat masa laporan, lokasi yang diperiksa dan nombor rujukan jika diberi. Apabila jemaah ditemui, maklumkan semua pihak yang menerima laporan supaya pencarian dihentikan.
Jangan buat siaran langsung ketika mencari jemaah kerana wajah, keadaan kesihatan dan lokasi individu itu akan terdedah. Larangan merakam di kawasan masjid diterangkan dalam artikel Larangan di Mekah.
Mekah
Terpisah di Masjidil Haram
Masjidil Haram mempunyai banyak pintu yang menghubungkan dataran, ruang solat dan kawasan perluasan. Laluan keluar selepas solat mungkin berbeza daripada laluan masuk kerana petugas mengawal kesesakan.
Situasi lazim
Selepas solat fardu. Jangan mengejar kumpulan dalam arus jemaah. Bergerak ke tepi sebelum menghubungi mereka.
Ketika tawaf. Jangan melawan arus tawaf. Hubungi mutawif setelah berada di tempat selamat.
Ketika saie. Tetapkan aras dan hujung laluan untuk bertemu sebelum memulakan saie.
Mencari hotel. Tunjukkan kad hotel kepada petugas dan jangan berjalan jauh secara rawak.
Peta pintu dan laluan masuk ada dalam artikel Pintu Masjidil Haram. Pilihan penginapan dan laluannya pula diterangkan dalam artikel Hotel Dekat Masjidil Haram.
Madinah
Terpisah di Masjid Nabawi
Laluan lelaki dan wanita di Masjid Nabawi lazimnya berasingan pada waktu solat. Suami isteri tidak semestinya keluar di tempat yang sama, jadi tetapkan tempat bertemu sebelum masuk.
Elakkan arahan umum seperti “tunggu dekat payung besar” kerana banyak payung di dataran kelihatan sama. Gunakan nombor pintu atau papan tanda yang dipersetujui.
Laluan keluar Raudhah juga mengikut arahan petugas dan boleh berubah. Maklumkan jadual lawatan kepada ahli keluarga dan tetapkan lokasi bertemu selepas selesai.
Pintu dan ruang wanita diterangkan dalam artikel Pintu Masjid Nabawi. Kawasan penginapan pula ada dalam artikel Hotel Dekat Masjid Nabawi.
Masyair
Jemaah Hilang Ketika Musim Haji
Pergerakan ketika haji lebih kompleks kerana melibatkan khemah, bas dan perjalanan berjadual. Jemaah Malaysia perlu sentiasa membawa maklumat maktab, nombor khemah dan nombor petugas Lembaga Tabung Haji (TH) atau Penganjur Jemaah Haji (PJH) pada kad berasingan.
Kedudukan sebenar setiap lokasi boleh dilihat dalam Google Maps bagi Mina, Muzdalifah dan Arafah.
Mengikut lokasi
Mina. Catat nombor khemah dan maktab sebelum keluar ke tandas atau kedai.
Arafah. Jangan tinggalkan khemah tanpa memaklumkan pengiring, terutama ketika cuaca panas.
Muzdalifah. Kekal bersama kumpulan dan jangan naik kenderaan yang destinasinya tidak pasti.
Jamarat. Ikut laluan yang ditetapkan dan jangan berpatah balik melawan arus jemaah.
Golongan berisiko
Warga Emas dan Anak Kecil
Warga emas mungkin masih boleh berjalan sendiri tetapi sukar mengenali jalan di persekitaran baharu. Keletihan dan cuaca panas juga boleh menjejaskan keupayaan mereka memberikan maklumat yang tepat.
Persediaan untuk warga emas
Pengiring tetap. Tetapkan seorang pengiring yang mereka kenali.
Kad maklumat. Sediakan kad hotel dan nombor ketua rombongan dengan tulisan besar.
Gambar pakaian. Ambil gambar pakaian mereka sebelum keluar dari hotel.
Jika warga emas ditemui dalam keadaan keliru, bantu mereka duduk di tempat selamat dan jangan bawa berjalan jauh. Kekeliruan mendadak, pengsan atau sesak nafas perlu dirawat segera.
Jika Anak Kecil Terpisah
Laporkan segera kepada petugas keselamatan berhampiran bersama gambar terkini, pakaian dan lokasi terakhir anak. Pusat khidmat tetamu di Masjidil Haram dan Masjid Nabawi mempunyai perkhidmatan untuk kanak-kanak yang terpisah daripada keluarga.
Ajar anak supaya berhenti di tempat selamat dan mencari petugas masjid, bukan berjalan sendiri ke hotel. Persediaan lain ada dalam artikel Membawa Bayi Ketika Umrah.
Komunikasi
Telefon, Internet dan Peta
Setiap jemaah perlu mempunyai cara mendapatkan bantuan tanpa bergantung pada telefon. Jika bateri habis atau internet terputus, pergi ke petugas rasmi dan tunjukkan kad hotel serta nombor pengiring yang ditulis pada kertas.
Panggilan biasa mungkin masih berfungsi walaupun data internet tiada. Jika telefon dan kad hotel turut hilang, beritahu petugas nama agensi dan ketua rombongan. Elakkan juga menaiki teksi tanpa destinasi yang pasti.
Kementerian Haji dan Umrah menyediakan Nusuk Maps untuk mencari lokasi penting di kedua-dua masjid dan kawasan haji. Kongsi lokasi WhatsApp bersama maklumat aras dan pintu kerana titik peta kurang tepat di dalam bangunan bertingkat.
Frasa Arab
Ayat Ringkas untuk Meminta Bantuan
- أحتاج إلى مساعدة bermaksud “Saya memerlukan bantuan.”
- لا أعرف الطريق إلى الفندق bermaksud “Saya tidak tahu jalan ke hotel.”
- من فضلك اتصل بهذا الرقم bermaksud “Tolong hubungi nombor ini.”
- أين مركز المساعدة؟ bermaksud “Di manakah pusat bantuan?”
Jika sukar menyebut ayat ini, tunjukkan teks Arab kepada petugas. Persediaan talian dan eSIM diterangkan dalam artikel Internet Umrah.
Pencegahan
Persediaan Mengelakkan Jemaah Hilang
Pencegahan bermula sebelum jemaah meninggalkan hotel. Ketua rombongan perlu memastikan setiap ahli tahu jadual, pintu yang digunakan dan lokasi bas.
Senarai semak harian
Kad hotel dan kad kecemasan. Nama hotel, alamat dalam tulisan Arab, nombor pengiring dan nama agensi.
Telefon. Bateri mencukupi, lokasi hotel disimpan dalam peta dan nombor penting turut ditulis pada kertas.
Tempat bertemu. Satu tempat utama dan satu tempat kedua yang tidak menghalang laluan.
Pengiring. Warga emas dan anak kecil mempunyai pengiring yang bertanggungjawab.
Jemaah haji. Kad pengenalan jemaah, nombor maktab dan nombor petugas TH atau PJH.
Ulang arahan penting secara lisan kepada warga emas kerana tidak semua jemaah membaca mesej WhatsApp. Senarai barang yang lengkap ada dalam artikel Checklist Umrah 2026.
Jika berlaku
- Isteri keluar melalui pintu lain? Hubungi satu sama lain dan gunakan tempat bertemu kedua. Rujuk bahagian Terpisah di Masjid Nabawi.
- Warga emas tertinggal ketika menuju bas? Kira jumlah jemaah sebelum bas bergerak dan mulakan pencarian tersusun. Rujuk bahagian Jika Ahli Rombongan Tidak Dapat Dikesan.
- Jemaah tersalah masuk hotel? Tunjukkan kad hotel kepada petugas dan jangan mencari secara rawak.
- Pasport turut hilang? Rujuk artikel Pasport Hilang Semasa Umrah.
Bantuan
Saluran Bantuan untuk Jemaah Malaysia
Jemaah umrah perlu menghubungi mutawif dan wakil agensi terlebih dahulu jika keadaan masih terkawal. Jemaah haji pula memaklumkan kepada petugas Tabung Haji atau PJH yang menjaga kumpulan dan maktab masing-masing.
Konsulat Jeneral Malaysia di Jeddah membantu urusan konsular rakyat Malaysia di wilayah barat Arab Saudi. Pusat Panggilan Tabung Haji di talian 03-6207 1919 pula ialah saluran pertanyaan perkhidmatan TH. Talian ini bukan pengganti talian kecemasan Arab Saudi.
Penting. Dalam kecemasan sebenar, utamakan petugas dan perkhidmatan kecemasan tempatan. Jangan bergantung pada panggilan ke Malaysia apabila tindakan segera diperlukan.
Apabila jemaah ditemui, beri masa untuk mereka berehat dan jangan menyalahkan mereka. Semak semula tempat bertemu dan pengiringan supaya kejadian yang sama tidak berulang.
Langkah keselamatan lain diterangkan dalam artikel Keselamatan di Mekah.
Nota AkuIslam
Fokus Panduan Ini
- Panduan ini menumpukan tindakan apabila jemaah terpisah atau hilang berdasarkan saluran bantuan rasmi Arab Saudi dan Malaysia.
- Situasi dalam panduan ini ialah contoh persediaan, bukan laporan kes sebenar.
Soalan pembaca
Soalan Lazim Jemaah Hilang atau Terpisah
Apakah yang perlu dibuat jika jemaah hilang di Mekah?
Jemaah yang hilang di Mekah perlu berhenti di tempat selamat dan mengenal pasti pintu atau aras berhampiran. Hubungi mutawif atau dapatkan bantuan petugas rasmi jika tidak tahu jalan pulang.
Apakah nombor kecemasan di Mekah dan Madinah?
Nombor kecemasan bersatu di Mekah dan Madinah ialah 911. Talian 997 pula ialah talian ambulans Bulan Sabit Merah Saudi.
Adakah terdapat pusat bantuan untuk jemaah yang tersesat?
Pusat Nusuk Care membantu jemaah dengan panduan arah dan laporan individu hilang. Pusat khidmat tetamu turut disediakan di Masjidil Haram dan Masjid Nabawi.
Apakah yang perlu dibuat jika warga emas hilang di Masjidil Haram?
Kehilangan warga emas di Masjidil Haram perlu dimaklumkan kepada mutawif dan petugas keselamatan dengan segera, terutama jika warga emas itu mempunyai masalah ingatan. Berikan gambar terkini, pakaian dan lokasi terakhir yang diketahui.
Bagaimana jika telefon tiada internet?
Jemaah masih boleh membuat panggilan telefon biasa jika talian berfungsi walaupun internet tiada. Jika panggilan gagal, cari petugas rasmi dan tunjukkan kad hotel serta nombor pengiring yang ditulis pada kertas.
Bolehkah saya berjalan sendiri mencari ahli rombongan?
Jemaah tidak digalakkan berjalan sendiri mencari ahli rombongan. Jemaah lebih baik kekal di tempat selamat, menghubungi ketua rombongan dan menunggu arahan. Lokasi yang sentiasa berubah menyukarkan pencarian.
Perlukah laporan polis dibuat apabila ahli keluarga terpisah?
Laporan polis tidak diperlukan jika individu itu dapat dihubungi dan berada dalam keadaan selamat. Dapatkan bantuan rasmi segera jika dia tidak dapat dikesan dan keselamatannya dikhuatiri.
Bagaimana jika anak kecil hilang ketika umrah?
Kehilangan anak kecil ketika umrah perlu dilaporkan kepada petugas keselamatan atau pusat bantuan jemaah dengan segera. Berikan gambar terkini, pakaian dan lokasi terakhir anak dilihat.
Adakah Google Maps mencukupi untuk mencari jalan pulang?
Google Maps membantu mengenal pasti kedudukan tetapi tidak semestinya menunjukkan laluan pejalan kaki yang sedang dibuka. Rujuk papan tanda, peta rasmi dan arahan petugas.
Apakah persediaan paling penting untuk mengelakkan terpisah?
Persediaan paling penting ialah kad hotel, nombor mutawif dan tempat bertemu yang dipersetujui. Warga emas dan kanak-kanak pula perlu mempunyai pengiring sepanjang masa.
MERANCANG UMRAH?
Umrah Lebih Tenang Bersama MK Haramain
Siri Saver 12 hari 10 malam merangkumi tiga kali umrah dan ziarah ke 25 lokasi termasuk tempat bersejarah di Mekah dan Madinah. Bandingkan pakej Saver Eco, Saver Plus dan Saver Safwah mengikut keperluan anda.
Jemaah wanita juga boleh memilih Umrah4Ladies untuk perjalanan dalam kumpulan khas wanita.
Pakej ini dipilih oleh kru AkuIslam bersama MK Haramain, rakan agensi kami. Setiap pakej disusun untuk jemaah yang mahu beribadah dengan lebih tenang.
Sumber
Rujukan
- Nombor Kecemasan, Portal Kerajaan Arab Saudi. Senarai talian kecemasan rasmi.
- Nusuk Care, Pilgrim Experience Program. Pusat bantuan jemaah, panduan arah dan laporan orang hilang.
- Guest Care Centers, Pilgrim Experience Program. Bantuan tetamu dan penjagaan kanak-kanak yang terpisah.
- Nusuk Maps, Portal Kerajaan Arab Saudi. Peta kawasan dua masjid suci dan tempat haji.
- Konsulat Jeneral Malaysia di Jeddah, Kementerian Luar Negeri Malaysia. Bantuan konsular.
- Lembaga Tabung Haji. Maklumat rasmi pengurusan haji Malaysia.
