PERKAHWINAN RASULULLAH SAW DAN KHADIJAH: Kisah, Usia, Mahar dan Pengajaran

Lima belas tahun sebelum wahyu pertama turun di Gua Hira, Muhammad bin Abdullah membina rumah tangga bersama Khadijah binti Khuwailid RA. Baginda ketika itu berusia 25 tahun dan sudah dikenali di Mekah dengan gelaran al-Amin.

Perkahwinan Rasulullah SAW dengan Khadijah RA kemudian menjadi tempat Baginda berpaut ketika wahyu turun dan dakwah bermula. Baginda terus mengenang Khadijah RA dengan penuh kasih, lama selepas beliau wafat.

Panduan ini menghimpunkan latar, pinangan, usia, kronologi dan pengajaran daripada perkahwinan yang diberkati ini. Riwayat yang sahih dipisahkan dengan jelas daripada catatan sirah, supaya kisahnya dapat dihayati dengan tenang dan amanah.

Disemak pada 29 Oktober 2026 · Rujukan utama ialah Sahih al-Bukhari no. 3, 3815, 3818, 3820 dan 3896, Sahih Muslim no. 2435b dan 2436, al-Sirah al-Nabawiyyah Ibn Hisyam, al-Tabaqat al-Kubra Ibn Sa’d, Fath al-Bari Ibn Hajar dan al-Rahiq al-Makhtum.

Sebelum Baginda diangkat menjadi rasul, Khadijah RA telah mempercayainya.

Perkahwinan Rasulullah SAW Dalam Sekilas Pandang

Perkahwinan ini berlaku di Mekah sekitar tahun 595 Masihi, kira-kira 15 tahun sebelum kenabian. Ia perkahwinan pertama Rasulullah SAW, dan Khadijah RA kekal satu-satunya isteri Baginda sehingga beliau wafat.

Khadijah RA ialah wanita Quraisy yang terhormat dan peniaga yang berjaya. Beliau mengenali akhlak Baginda melalui urusan perniagaan, lalu menyampaikan hasrat untuk berkahwin melalui perantara.

Pasangan ini hidup bersama kira-kira 25 tahun dan dikurniakan enam orang anak menurut pendapat yang masyhur. Selepas wahyu turun, Khadijah RA menjadi penenang Baginda dan pembantu utama dakwah di Mekah.

Siapakah Saidatina Khadijah Binti Khuwailid RA

Nama penuh beliau ialah Khadijah binti Khuwailid bin Asad bin Abdul Uzza bin Qusai. Nasab beliau bertemu dengan nasab Rasulullah SAW pada datuk mereka, Qusai bin Kilab.

Beliau lahir dalam Bani Asad, salah satu keluarga yang dihormati dalam kalangan Quraisy. Ibn Hisyam mencatatkan beliau seorang wanita yang mulia, tegas pendirian dan berharta.

Sebelum bertemu Baginda, Khadijah RA pernah berkahwin dua kali, iaitu dengan Abu Halah al-Tamimi dan Atiq bin A’idh al-Makhzumi. Kedua-dua perkahwinan itu telah berakhir sebelum beliau mengenali Baginda.

Gelaran Al-Tahirah Dan Kedudukan Dalam Quraisy

Kitab sirah menyebut Khadijah RA dikenali dengan gelaran al-Tahirah, iaitu wanita yang suci, sejak zaman jahiliah. Gelaran itu menggambarkan kehormatan diri beliau dalam masyarakat yang ketika itu jauh daripada nilai agama.

Beliau mengusahakan perniagaan dengan mengupah lelaki yang dipercayai untuk membawa barang dagangan. Cara ini membolehkan dagangan beliau sampai ke Syam tanpa beliau perlu bermusafir sendiri.

Perjalanan Perniagaan Rasulullah SAW Ke Syam

Sebelum berkahwin, Baginda sudah dikenali di Mekah sebagai al-Amin, insan yang jujur dan amanah. Baginda juga pernah menggembala kambing penduduk Mekah dengan upah beberapa qirat, seperti yang direkodkan dalam Sahih al-Bukhari.

Berita tentang kejujuran Baginda sampai kepada Khadijah RA. Menurut Ibn Ishaq, beliau menawarkan Baginda untuk membawa dagangannya ke Syam dengan bahagian keuntungan yang lebih baik daripada orang lain.

Baginda bermusafir bersama Maisarah, pembantu Khadijah RA, menuju pasar di Syam. Dagangan itu pulang dengan keuntungan yang lebih besar daripada biasa, dan Maisarah menceritakan akhlak Baginda sepanjang perjalanan.

Adakah Berlaku Peristiwa Luar Biasa Ketika Perjalanan Ini

Ibn Ishaq menukilkan kisah seorang rahib bernama Nastura dan dua malaikat yang menaungi Baginda daripada panas. Kisah ini dinukil tanpa sanad yang bersambung, jadi ia tidak boleh dijadikan fakta yang pasti.

Kisah ini juga berbeza daripada pertemuan dengan Pendeta Bahira ketika Baginda berusia sekitar 12 tahun. Yang jelas daripada sumber sirah ialah kejujuran dan kecekapan Baginda, dan itulah yang meyakinkan Khadijah RA.

Bagaimana Pinangan Dan Akad Nikah Berlaku

Hasrat perkahwinan ini datang daripada Khadijah RA sendiri, dan ia disampaikan dengan penuh adab. Ibn Sa’d meriwayatkan beliau menghantar Nafisah binti Munyah untuk bertanya Baginda secara berhemah.

Nafisah bertanya mengapa Baginda belum berkahwin, lalu Baginda menjawab bahawa Baginda tidak mempunyai harta untuk berkahwin. Nafisah kemudian menyebut seorang wanita yang mulia, berharta dan setara, iaitu Khadijah RA, dan Baginda bersetuju.

Ibn Ishaq meriwayatkan Baginda menyampaikan hasrat itu kepada bapa-bapa saudaranya, lalu Hamzah bin Abdul Muttalib menemani Baginda meminang. Catatan sirah yang lain menyebut Abu Talib menyampaikan khutbah ketika akad nikah.

Berapakah Mahar Perkahwinan Rasulullah SAW

Ibn Hisyam mencatatkan Baginda memberi mahar sebanyak 20 ekor unta muda. Jumlah ini besar menurut ukuran masyarakat Arab ketika itu, dan ia menunjukkan Baginda memuliakan pinangan tersebut.

Soal wali pula ada perbezaan dalam kitab sirah. Ibn Ishaq menyebut bapanya, Khuwailid bin Asad, manakala al-Waqidi berpendapat bapa saudaranya Amr bin Asad kerana Khuwailid telah wafat lebih awal.

Umur Rasulullah SAW Dan Khadijah RA Ketika Berkahwin

Kebanyakan ulama sirah menyebut Baginda berusia 25 tahun ketika berkahwin. Usia Khadijah RA pula mempunyai beberapa riwayat, dan yang paling masyhur ialah 40 tahun.

Pendapat 40 tahun diriwayatkan oleh Ibn Sa’d dalam al-Tabaqat dan dipegang oleh kebanyakan penulis sirah. Al-Baihaqi pula menukilkan riwayat daripada Ibn Ishaq bahawa usia beliau ketika itu 28 tahun.

Tiada hadis sahih yang menetapkan usia Khadijah RA secara pasti. Yang jelas, perbezaan usia tidak menghalang rumah tangga yang dibina atas kematangan, kepercayaan dan kasih sayang.

Kronologi Perkahwinan Rasulullah SAW Dan Khadijah RA

Garis masa ini menyusun peristiwa dari perkenalan hingga kewafatan Khadijah RA. Tahun Masihi ialah anggaran, kerana sumber sirah mengira peristiwa berdasarkan usia Baginda dan tahun kenabian.

Rumah Tangga Dan Anak-Anak Rasulullah SAW

Semua anak Rasulullah SAW lahir daripada Khadijah RA, kecuali Ibrahim yang lahir daripada Mariah al-Qibtiyah di Madinah. Ketika mengenang Khadijah RA, Baginda menyebut “dan aku mendapat anak daripadanya”, seperti yang direkodkan dalam Sahih al-Bukhari.

Ibn Hisyam menyenaraikan anak lelaki Baginda bersama Khadijah RA, dan kesemuanya wafat ketika masih kecil. Sebahagian ulama berpendapat al-Tayyib dan al-Tahir ialah gelaran bagi seorang anak bernama Abdullah, bukan dua orang anak yang berbeza.

Empat anak perempuan Baginda ialah Zainab, Ruqayyah, Ummu Kulthum dan Fatimah RA. Kesemua mereka hidup hingga zaman Islam dan berhijrah ke Madinah.

Kehidupan Rumah Tangga Sebelum Wahyu

Rumah tangga ini berjalan dengan tenang selama kira-kira 15 tahun sebelum kenabian. Menjelang wahyu, Baginda gemar beruzlah di Gua Hira dan kembali kepada Khadijah RA untuk mengambil bekalan, seperti yang disebut dalam hadis Aisyah RA.

Khadijah RA Di Sisi Baginda Ketika Wahyu Pertama

Selepas Jibril AS datang di Gua Hira, Rasulullah SAW pulang kepada Khadijah RA dalam keadaan gementar. Baginda meminta diselimutkan dan menceritakan apa yang berlaku, lalu Khadijah RA menenangkan Baginda dengan kata-kata yang penuh keyakinan.

Kata-kata ini bukan sekadar pujukan seorang isteri. Ia kesaksian daripada insan yang paling mengenali akhlak Baginda selepas 15 tahun hidup bersama.

Khadijah RA kemudian membawa Baginda bertemu sepupunya, Waraqah bin Naufal, yang memahami kitab terdahulu. Waraqah menyatakan bahawa yang datang itu ialah utusan yang pernah diturunkan Allah kepada Nabi Musa AS.

Kisah penuh peristiwa ini boleh dibaca dalam Wahyu Pertama Di Gua Hira. Bagi yang merancang ziarah, panduan tapaknya ada dalam Jabal Nur Dan Gua Hira.

Pengorbanan Khadijah RA Dalam Dakwah Islam

Menurut pendapat yang masyhur, Khadijah RA ialah insan pertama yang beriman kepada risalah Baginda. Sejak hari itu, beliau berdiri di sisi Baginda ketika kebanyakan Quraisy menolak dan memusuhi dakwah.

Harta yang dikumpul daripada perniagaan bertahun-tahun digunakan untuk menyokong Baginda dan kaum Muslimin. Rumah beliau pula menjadi tempat Baginda kembali selepas berdepan cemuhan di luar.

Apabila Bani Hasyim dipulaukan di Syi’b Abi Talib selama kira-kira tiga tahun, Khadijah RA turut menanggung kesusahan bersama mereka. Kisahnya boleh dibaca dalam Pemulauan Bani Hasyim.

Kasih Sayang Rasulullah SAW Terhadap Khadijah RA

Aisyah RA mengakui beliau tidak pernah cemburu kepada isteri Baginda yang lain seperti cemburunya kepada Khadijah RA, walaupun tidak sempat bertemu dengannya. Baginda kerap menyebut nama Khadijah RA dan menghantar daging sembelihan kepada sahabat-sahabatnya.

Kesetiaan Baginda juga terbukti dalam riwayat Aisyah RA bahawa Baginda tidak berkahwin dengan wanita lain selagi Khadijah RA masih hidup. Hadis ini direkodkan oleh Imam Muslim dan menjawab salah faham tentang kehidupan berumah tangga Baginda di Mekah.

Salam Daripada Allah Dan Khabar Gembira Syurga

Abu Hurairah RA meriwayatkan Jibril AS datang memberitahu Baginda bahawa Khadijah RA sedang datang membawa bekas berisi makanan. Jibril AS meminta Baginda menyampaikan salam daripada Allah dan daripadanya, bersama satu khabar gembira.

Ali RA pula meriwayatkan sabda Baginda bahawa sebaik-baik wanita pada zamannya ialah Maryam binti Imran, dan sebaik-baik wanita pada zamannya ialah Khadijah RA. Hadis ini direkodkan dalam Sahih al-Bukhari dan Sahih Muslim.

Kewafatan Saidatina Khadijah RA

Khadijah RA wafat di Mekah tiga tahun sebelum hijrah, iaitu pada tahun kesepuluh kenabian. Riwayat ini direkodkan dalam Sahih al-Bukhari daripada Urwah bin al-Zubair.

Kitab sirah menyebut beliau wafat pada usia sekitar 65 tahun dan dikebumikan di al-Hajun, kawasan yang kini dikenali sebagai Perkuburan al-Ma’la. Ibn Sa’d mencatatkan solat jenazah belum disyariatkan ketika itu, dan Rasulullah SAW sendiri turun ke liang lahad beliau.

Abu Talib wafat pada tahun yang sama, dalam tempoh yang tidak jauh daripada pemergian Khadijah RA. Kehilangan dua insan yang paling melindungi Baginda menjadikan tahun itu dikenali dalam kitab sirah sebagai Tahun Kesedihan.

Jejak Saidatina Khadijah RA Di Mekah Hari Ini

Tiada bangunan asal daripada zaman Khadijah RA yang masih berdiri di Mekah hari ini. Namun beberapa lokasi yang berkait dengan kisahnya masih boleh dihayati oleh jemaah umrah dan haji.

Kawasan Rumah Khadijah RA Berhampiran Marwah

Al-Azraqi dalam Akhbar Makkah mencatat rumah Khadijah RA berada di Zuqaq al-Hajar, berhampiran Marwah. Di rumah inilah Baginda tinggal sehingga hijrah, dan anak-anak Baginda membesar di sana.

Kawasan itu kini telah diserap dalam pembangunan sekitar Masjidil Haram, dan tiada tanda khusus yang dibuka untuk lawatan. Jemaah boleh mengenangnya ketika bersa’ie, tanpa mengkhususkan sebarang amalan di situ.

Perkuburan Al-Ma’la Di Al-Hajun

Perkuburan al-Ma’la terletak tidak jauh dari Masjidil Haram dan ia antara tanah perkuburan tertua di Mekah. Kedudukan tepat makam Khadijah RA tidak ditandakan untuk umum, selaras dengan pengurusan perkuburan di Arab Saudi hari ini.

Panduan lokasi, adab dan status lawatan boleh dibaca dalam panduan tapak Makam Al-Ma’la. Semak status terkini di lokasi kerana akses boleh berbeza mengikut musim.

Jabal Nur Dan Hira Cultural District

Di Jabal Nur, Baginda beruzlah dengan bekalan yang disediakan Khadijah RA, seperti yang disebut dalam hadis Aisyah RA. Di kaki bukit ini kini terdapat Hira Cultural District yang menempatkan Pameran Wahyu dan Muzium Al-Quran.

Pada Jun 2026, pengurusan Hira Cultural District melanjutkan waktu operasi Muzium Al-Quran dan Pameran Wahyu kepada 24 jam sehari, kecuali waktu penutupan pada hari Jumaat. Waktu ini boleh berubah, jadi semak terlebih dahulu sebelum berkunjung.

Enam Pengajaran Daripada Perkahwinan Rasulullah SAW

Kisah ini dekat dengan kehidupan setiap rumah tangga, kerana ia bermula dengan urusan biasa seperti pekerjaan dan pinangan. Daripadanya lahir pengajaran yang masih relevan untuk pasangan Muslim hari ini.

Bagi pasangan yang baru mendirikan rumah tangga, kisah ini mengingatkan bahawa sokongan sering datang dalam bentuk yang sederhana. Kata-kata yang menenangkan dan kesetiaan yang berterusan lebih bermakna daripada apa yang tampak di mata orang.

Fakta Yang Perlu Diluruskan

Kisah perkahwinan ini sering diceritakan dengan tambahan yang tidak berasal daripada sumber yang kukuh. Berikut beberapa salah faham yang biasa didengar, bersama penjelasan ringkas.

Soalan Lazim Perkahwinan Rasulullah SAW Dan Khadijah RA

Penutup, Rumah Tangga Tempat Baginda Berpaut

Perkahwinan Rasulullah SAW dengan Khadijah RA bukan sekadar kisah pertemuan dua insan yang mulia. Ia kisah tentang kepercayaan yang dibina sebelum kenabian, lalu menjadi kekuatan ketika wahyu dan dakwah bermula.

Ketika bersa’ie atau melalui al-Hajun di Mekah, kita mungkin teringat seorang isteri yang menyerahkan harta dan hidupnya untuk Islam. Semoga kisah ini menambah cinta kepada Rasulullah SAW dan keluarga Baginda, serta mendidik rumah tangga kita, InsyaAllah.

Kisah isteri-isteri Baginda yang lain boleh dibaca dalam Isteri-Isteri Nabi Muhammad SAW. Kronologi penuh kehidupan Baginda pula ada dalam Kronologi Hidup Rasulullah SAW.

Sumber Rujukan

• Sahih al-Bukhari, no. 3Wahyu pertama dan kata-kata Khadijah RA
• Sahih al-Bukhari, no. 2262Baginda menggembala kambing dengan upah
• Sahih al-Bukhari, no. 3815Sebaik-baik wanita pada zamannya
• Sahih al-Bukhari, no. 3818Baginda mengenang Khadijah RA dan anak daripadanya
• Sahih al-Bukhari, no. 3820Salam daripada Allah dan rumah di syurga
• Sahih al-Bukhari, no. 3896Kewafatan tiga tahun sebelum hijrah
• Sahih Muslim, no. 2435bBaginda dikurniakan rasa cinta kepadanya
• Sahih Muslim, no. 2436Tidak berkahwin lain selagi Khadijah RA hidup
• Hira Cultural District, Jun 2026Waktu operasi Muzium Al-Quran dan Pameran Wahyu

Bacaan Lanjut Di AkuIslam

• Kisah Pendeta BahiraPerjalanan ke Syam ketika Baginda berusia sekitar 12 tahun
• Wahyu Pertama Di Gua HiraPeristiwa yang mengubah rumah tangga Baginda
• Isteri-Isteri Nabi Muhammad SAWKisah Ummahatul Mukminin dan jejak makam mereka
• Pemulauan Bani HasyimTiga tahun di Syi’b Abi Talib
• Tahun KesedihanPemergian Khadijah RA dan Abu Talib
• Jabal Nur Dan Gua HiraPanduan tapak ziarah di Mekah
• Makam Al-Ma’laPanduan tapak perkuburan di al-Hajun
• Kronologi Hidup Rasulullah SAWGaris masa dari kelahiran hingga kewafatan